Akademia

Jak wspierać swoje dziecko podczas programu matury międzynarodowej (IB DP)?

International Baccalaureate Diploma Programme, czyli tak zwana „matura międzynarodowa”, daje wiele korzyści, ale – tak jak podczas każdego innego programu – mogą się przez nią pojawić problemy takie jak stres czy wypalenie. W poprzednich postach opisywaliśmy dokładną strukturę programu IB DP, starając się przybliżyć podstawy tego systemu edukacji zarówno uczniom, jak i rodzicom. Ten post kierujemy właśnie do tych drugich – chcielibyśmy opowiedzieć Wam, jak możecie efektywnie wspierać swoje dzieci, jeśli zamierzają rozpocząć przygodę z maturą IB lub jeśli już biorą udział w programie.

Oczywiście, dla każdego wsparcie wygląda inaczej i najważniejsze jest poznanie indywidualnych potrzeb osoby, której chcemy pomóc. Naszym celem w tym poście jest jedynie polecenie przydatnych źródeł i zasobów, z których można korzystać, aby program IB DP przebiegał w miarę bezstresowo.

Co więc można zrobić jako rodzic dziecka, które podąża programem IB?

Na początek warto zaznaczyć, że główne sposoby wsparcia, które chcielibyśmy podkreślić, wyglądają tak samo w przypadku wszystkich programów nauczania. Motywowanie dziecka do nauki powinny skupiać się na wspieraniu motywacji wewnętrznej, chęci zrozumienia i słuchania. Więcej o tym napisaliśmy w artykule na temat motywacji (czytaj więcej) – te zasady, mające na celu stworzenie dialogu i systemu opartego na wzajemnym szacunku, pomogą i podczas IB Diploma Programme, jak i podczas polskiego systemu edukacji.

Program IB DP może się wydawać bardzo skomplikowany – głównie poprzez fakt, że w Polsce dostępny jest dopiero kilkanaście lat i chociaż jego popularność rośnie z roku na rok, to nadal jest raczej niszowy. Wiele przedmiotów i komponentów – dla przykładu: TOK (Theory of Knowledge), EE (Extended Essay, VA (Visual Arts), CAS (Creativity, Activity, Service) – nie ma swoich odpowiedników w polskim systemie. Podobnie jest z formami egzaminacyjnymi – większość IAs (Internal Assessments) ma specyficzne struktury, które różnią się od przedmiotu do przedmiotu i muszą spełniać bardzo różnorodne kryteria. To może być przytłaczające i trudne do zrozumienia dla osób, które podążają programem i które dostaje dokładne wytyczne od nauczycieli – a co dopiero dla rodziców, którzy nie dostają takich materiałów.

Kluczem jest edukacja. Jeśli pozwalają na to czas i siły, warto poczytać trochę na temat samego programu, poszczególnych przedmiotów, sposobów zaliczenia i tym podobnych. Dzięki temu można uniknąć wielu nieporozumień i niejasności

Skąd czerpać wiedzę?

Pierwszym źródłem, które wydaje się być pierwszym wyborem w każdej sytuacji, są materiały samej organizacji, która stworzyła i nadzoruje International Baccalaureate Diploma Programme. Jest to IBO – International Baccalaureate Organization z siedzibą w Genewie.

Na swojej stronie (link) IBO oferuje wiele informacji na temat nie tylko Diploma Programme, ale także innych oferowanych przez siebie programów – Primary Years, Middle Years oraz Career-Related Programmes.

Tutaj (link) można poznać wszystkie istotne podstawowe informacje na temat DP, takie jak wybór przedmiotów, sposoby przeprowadzania egzaminów i tym podobne.

Pomocna może się także okazać wielokrotnie polecana w naszych artykułach wyszukiwarka szkół, które oferują programy IB (więcej tutaj).

Wadą informacji udzielanych przez IBO jest to, że zwykle ich treści są dosyć ogólnikowe i prezentują tylko zalety programów. Jeśli interesują nas dokładne informacje na temat – na przykład – programu poszczególnych przedmiotów albo kryteriów oceny, to tutaj raczej ich nie znajdziemy. Niemniej jest to dobre miejsce, aby poczytać trochę o podstawach programu.

Jeśli szukamy szczegółowych informacji, aby pomóc w przygotowaniu do danego egzaminu lub komponentu, to z pomocą przychodzą IB DP Subject Guides. To dokumenty PDF poświęcone danym przedmiotom, w których zawarte są dokładne wytyczne dotyczące programu, egzaminów, zaliczeń i tak dalej.

IBO raczej nie publikuje subject guides na swojej stronie, ale robi to wiele szkół. Wystarczy wpisać w wyszukiwarkę nazwę przedmiotu, który nas interesuje, IB, oraz „first assessment 2021” i powinny pojawić się subject guides udostępniane przed szkoły. Warto sprawdzić, czy subject guide, który znaleźliśmy, na pewno dotyczy Diploma Programme, a nie, na przykład, Career-Related czy Middle Years Programme. Ważny jest również podany rok pierwszego przeprowadzenia egzaminów (year of first assessment). To istotne, ponieważ programy IB zmieniają się co kilka lat – modyfikacji ulegają głównie sylabusy i komponenty. Ostatnia taka zmiana miała miejsce w 2021 roku i to właśnie program z tego roku obowiązuje do dzisiaj.

Jeśli natomiast potrzebujecie merytorycznych artykułów po polsku, podzielonych na tematy – to zapraszamy na naszego bloga (https://www.eduspace.edu.pl/akademia/). Stworzyliśmy już wiele wspisów na temat IB. Możecie tam znaleźć zarówno informacje na temat genezy i generalnych cech programu, jak i dokładne analizy systemu egzaminów.

Jeśli wspólnie z dzieckiem planujemy dalszą drogę edukacji długoterminowo, to jak najwcześniej warto rozważyć generalne rozeznanie się w temacie wymogów, jakie przed kandydatami stawiają uczelnie. Do najważniejszych kwestii praktycznych, na jakie można zwrócić uwagę, należą przede wszystkim:

  • Czy dane uczelnie lub dane kraje respektują maturę IB? Generalnie IB DP jest systemem, który jest równoważny z narodowymi programami edukacji w większości krajów, jednak upewnienie się pozwoli uniknąć niespodzianek.
  • Czy dane kierunki mają specyficzne wymagania dotyczące przedmiotów? Niektóre kierunki będą miały bardzo dokładne żądania, na przykład będą wymagać specyficznych rozszerzeń. Inne natomiast będą jedynie prosiły o to, aby na przykład dwa przedmioty z rozszerzeń były albo data-, albo essay-based (oparte na analizie lub pisaniu esejów), co daje o wiele większe pole do wyboru. Jeszcze inne kierunki nie będą wymagały żadnych konkretnych przedmiotów, ale będzie trzeba stworzyć portfolio.

Większość uczelni ma sekcję, w której wyczerpująco opisuje proces rekrutacji. Warto jednak także zapoznać się z platformami, które umożliwiają aplikację – na przykład z brytyjskim UCASem (link) czy z amerykańskim CommonApplication (link).

Należy także zadać sobie pytanie, jak można pomóc dziecku w samej aplikacji. Jeśli pojawia się zainteresowanie studiami za granicą, to trzeba będzie pamiętać o tym, że w większości krajów niezbędnym elementem rekrutacji jest stworzenie tekstu (personal statement), w którym kandydat prezentuje siebie, swoje zainteresowania i mocne strony i generalnie tłumaczy, dlaczego warto go przyjąć.

Stworzenie personal statement jest bardzo stresujące dla wielu uczniów, dlatego sugerujemy chociażby porozmawiać z dzieckiem – tak zwana „burza mózgów” może wiele zdziałać. Gdzie dziecko mogłoby zdobyć doświadczenie w danej dziedzinie – może poprzez wolontariaty, kursy, zajęcia, wykłady? Jakie są jego mocne strony? Co wyróżnia go spośród innych? Spojrzenie drugiej osoby na aplikację może po pierwsze zainspirować, a po drugie stworzyć bardziej zbilansowaną narrację.

Wspieranie dzieci to niewyczerpany temat. Oprócz rad zawartych powyżej warto pracować nad tym, aby uczyć dzieci zarządzania swoim czasem – jednym z powodów, dla których IB DP jest uważany za wymagający program, jest to, że oprócz finalnych pisemnych egzaminów jest wiele prac (esejów, raportów laboratoryjnych, prezentacji, egzaminów ustnych), które teoretycznie rozłożone są na dwa lata programu, jednak wiele osób zostawia je sobie na ostatnią chwilę, co skutkuje efektem innym od wymarzonego.

W następnych postach kontynuujemy temat rad, jednak tym razem weźmiemy pod uwagę perspektywę ucznia. W ostatnim poście natomiast chcielibyśmy odpowiedzieć na bezpośrednie pytania, dlatego zachęcamy do pisania ich w komentarzach lub do kontaktu drogą mailową, na adres: kontakt@eduspace.edu.pl.

Gdzie jeszcze jesteśmy?

Jak zawsze, zapraszamy też w inne miejsca, w których opowiadamy o edukacji:

Sprawdź inne nasze artykuły!

O autorze

Iga trydulska EduSpace

Iga Trydulska

Studentka dziennikarstwa modowego na London College of Fashion, pasjonatka kultury, mody i sztuki. W EduSpace zajmuje się sprawami IB, którego jest absolwentką. W wolnym czasie ogląda stare filmy, czyta reportaże, fotografuje.

Udostępnij ten post

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Podziel się tutaj swoją opinią